Mae cytundeb peidio â datgelu (NDA), a elwir hefyd yn gytundeb cyfrinachedd, yn gontract cyfreithiol rhwng dau gwmni (neu fwy) sy'n amlinellu'r deunydd cyfrinachol neu'r wybodaeth sensitif y mae'r partïon yn dymuno ei rannu â'i gilydd at ddibenion penodol. Diben y cytundeb cyfrinachedd yw diogelu gwybodaeth a ddatgelir fel na fydd gwybodaeth berchnogol y parti sy'n datgelu yn cael ei rhannu'n ehangach nac yn gyhoeddus nag y bwriadwyd. Os yw'r parti sy'n derbyn gwybodaeth gyfrinachol yn torri amodau'r cytundeb, gall y parti sy'n datgelu gymryd camau cyfreithiol yn ei erbyn.
Gall cytundebau cyfrinachedd fod yn un ffordd neu’n gydfuddiannol. Defnyddir cytundeb cyfrinachedd un ffordd (neu NDA un ffordd) fel arfer os mai dim ond un parti sy’n datgelu gwybodaeth a bod cytundeb cyfrinachedd cilyddol (neu NDA cilyddol) yn cael ei ddefnyddio os yw’r ddau barti yn datgelu gwybodaeth.
Yn ystod busnes, efallai y bydd angen rhannu gwybodaeth neu syniadau cyfrinachol gyda pharti arall, megis darpar fuddsoddwr neu wneuthurwr.
Bydd busnesau felly am sicrhau bod deunydd o'r fath yn cael ei rannu'n gyfrinachol trwy ddefnyddio NDA. Heb NDA, mae perygl y gall eraill ddefnyddio'r syniadau neu'r deunydd sy'n eiddo i gwmni heb ei ganiatâd.
Gallant fod yn arbennig o bwysig i gwmni sydd angen diogelu ei gyfrinachau masnach. Fel arfer mae cwmnïau bwyd a diod yn gwarchod eu cyfrinachau masnach yn agos, a dim ond yn datgelu ryseitiau ac ati i lond dwrn o bobl - a bydd y datgeliad hwnnw'n cael ei ategu gan gytundeb cyfrinachedd llym. Maent hefyd yn ddefnyddiol iawn i unrhyw gwmni sy'n berchen ar eiddo deallusol gwerthfawr y mae angen iddynt ei ddiogelu dan gytundeb cyfreithiol cyn ei rannu â'r parti arall.
Nid dim ond ar gyfer hawliau eiddo deallusol diriaethol neu gyfrinachau masnach y mae cytundebau cyfrinachedd, gellir eu defnyddio hefyd i ddiogelu gwybodaeth fasnachol sensitif arall – megis prisio neu wybodaeth ariannol arall, rhestrau cwsmeriaid, syniadau gwerthfawr ac ati.
Defnyddir cytundebau peidio â datgelu yn gyffredin mewn sectorau sy'n creu llawer o hawliau eiddo deallusol, megis y sector TG neu'r sector gweithgynhyrchu.
Efallai y bydd partïon eraill, megis eu cwsmeriaid neu gyflenwr, yn gofyn i fusnesau ymrwymo i gytundeb peidio â datgelu cyn iddynt ddatgelu gwybodaeth iddynt.
Mewn amgylchiadau o’r fath, dylai busnesau wirio’n ofalus delerau unrhyw gytundebau peidio â datgelu y gofynnir iddynt eu harwyddo. Dylai busnesau geisio cyngor proffesiynol os ydynt yn ansicr ynghylch y rhwymedigaethau a osodir arnynt.
Mae’n bwysig nad yw NDA yn cyfyngu’n annheg ar weithgareddau busnes nac yn gosod beichiau beichus ar fusnes na fydd, yn ymarferol, yn gallu cydymffurfio ag ef.
Mae cytundeb cyfrinachedd fel arfer yn dilyn fformat tebyg. Dylai fod yn gytundeb ysgrifenedig bob amser a bydd fel arfer yn cynnwys y canlynol:
Mae'n arfer da cyfyngu'r defnydd o syniadau a gwybodaeth i ddiben penodol a ganiateir. Dylid nodi'r pwrpas yn yr NDA a'i ddrafftio mor gyfyng â phosibl er mwyn osgoi anghydfodau yn y dyfodol.
Mae’n bosibl y bydd angen i’r parti sy’n derbyn rannu’r wybodaeth gyfrinachol ag eraill, er enghraifft, cyflogeion neu gynghorwyr proffesiynol. Mae'n bwysig felly bod yr NDA yn ymdrin â'r pwynt hwn ac yn sicrhau bod unrhyw ddatgeliadau o'r fath yn cael eu gwneud yn gyfrinachol.
Dylai pob cytundeb cyfrinachedd nodi pa mor hir y bydd y ddyletswydd cyfrinachedd yn para. Mae'n gyffredin i rwymedigaethau cyfrinachol oroesi terfynu'r NDA. Felly, bydd cytundeb cyfrinachedd fel arfer yn cynnwys cymalau sy'n pennu hyd y cytundeb ei hun (hy dros ba gyfnod y mae'r parti (neu bartïon) sy'n datgelu yn disgwyl rhannu gwybodaeth. Mae hyn fel arfer yn gyfnod o un i bum mlynedd. cyfnod ar wahân
Pan ddaw’r NDA i ben, bydd y parti sy’n datgelu hefyd am sicrhau bod rhwymedigaeth ar y sawl sy’n derbyn y wybodaeth gyfrinachol i ddychwelyd copïau a chofnodion o’r wybodaeth a ddatgelwyd.
Os oes angen unrhyw gyngor arnoch ar gytundebau cyfrinachedd ac NDA cysylltwch ag aelod o'n tîm cyfraith gorfforaethol a masnachol yn gyfrinachol yma neu ar 02920 829 100 am alwad gychwynnol am ddim i weld sut y gallant helpu.