Mawrth 9, 2015
Ar 10 Chwefror 2015, cyhoeddodd Llywodraeth Cymru gynigion ar gyfer treth trafodiadau tir (LTT) i ddisodli treth dir y dreth stamp (SDLT) yng Nghymru o fis Ebrill 2018. LTT yw’r dreth Gymreig gyntaf ers dros 800 mlynedd a bydd yn effeithio ar gyfran sylweddol o boblogaeth Cymru. Mae'r ymgynghoriad yn nodi sawl ffordd y gellid ail-lunio SDLT i gyd-fynd ag amgylchiadau Cymru ac mae'n ceisio barn ar 28 o gwestiynau eang eu cwmpas.
Gwahoddir sylwadau erbyn 6 Mai 2015 ar, ymhlith pethau eraill, y canlynol:
- Eiddo preswyl: Yr hen system slab yn erbyn y ddadl ar gyfraddau ymylol. Symudodd SDLT y DU eiddo preswyl i'r system cyfraddau ymylol yn dilyn y gyllideb ddiweddar. A ddylai LTT Cymru ddilyn yr un peth ac yn benodol a ddylem hefyd gael cyfradd “slab” o 15% ar gyfer caffaeliadau gan bobl annaturiol?
- Eiddo dibreswyl: Pa mor bwysig yw hi i gynnal cysondeb rhwng systemau Cymru a’r DU o ran eiddo masnachol? A fydd system wahanol yng Nghymru yn arwain at fwy o gymhlethdod ac yn atal buddsoddiad tramor? A sut mae ymdrin ag eiddo sy'n pontio'r ddwy awdurdodaeth?
- Prydlesi a thrwyddedau: A ddylid ystyried trethu trwyddedau a thenantiaethau ar ewyllys sydd y tu allan i'r drefn bresennol?
- Rhyddhad ac eithriadau: A ddylai’r rhyddhad neu’r eithriadau SDLT presennol gael eu cadw, eu dileu neu eu haddasu. A oes angen unrhyw ryddhad newydd?
- Cydymffurfio, osgoi, anghydfodau a chosbau: A yw'r system bresennol yn addas i'r diben? A ddylid cyflwyno proses cyn-glirio? Yn benodol, a ddylai’r darpariaethau gwrth-osgoi sydd yn adran 75A o Ddeddf Cyllid 2003 gael eu hailadrodd, er gwaethaf eu potensial i ddal trafodion diniwed? Neu a fyddai symud i brawf mwy seiliedig ar gymhelliant yn decach?
Bydd ymarferwyr a chleientiaid fel ei gilydd yn croesawu cyfeiriad y cynigion at yr angen i LTT gael ei gefnogi gan ganllawiau clir, er enghraifft, yng nghyd-destun y rheolau cymhleth ar bartneriaethau, ymddiriedolaethau a chwmnïau a hefyd yng nghyd-destun cydymffurfio, lle mae rhai meysydd llwyd. parhau i dreiddio i'r drefn bresennol. Mae Llywodraeth Cymru yn nodi, p’un a yw’r rheolau LTT ar bartneriaethau, ymddiriedolaethau a chwmnïau yn wahanol i reolau SDLT ai peidio, bydd datblygu a chyhoeddi canllawiau clir a chynhwysfawr yn flaenoriaeth uchel.
Bydd y penderfyniadau ynghylch cyfraddau a bandiau yn cael eu gwneud yn llawer agosach at 2018 er mwyn ystyried yr amgylchiadau cyllidol ar y pryd ac yn wir gweithrediad SDLT y DU bryd hynny. Gydag amcangyfrif y Swyddfa Cyfrifoldeb Cyllidebol y gallai SDLT fod yn werth tua £231 miliwn i economi Cymru drwy ddatganoli’r dreth yn 2018, mae drafftio’r ddeddfwriaeth hon yn her enfawr i Lywodraeth Cymru. Yn y cyfamser, mae pob llygad yn edrych tua’r gogledd wrth i Dreth Trafodiadau Tir ac Adeiladau’r Alban ddod yn ei lle ar gyfer ei gweithredu ym mis Ebrill 2015.
Byddwn yn eich diweddaru maes o law ar ganlyniad yr ymgynghoriad ac unrhyw wersi sy'n deillio o brofiad yr Alban.