02920 829 100 
Arwyddo neu gael eich diswyddo: Cynllun Asda i weithredu telerau cyflogaeth newydd
Tachwedd 6
Gofynnwyd i weithwyr roi eu caniatâd erbyn diwedd 2 Tachwedd 2019, gyda rhai yn ofni y byddent yn colli eu swyddi pe na baent yn cytuno i'r telerau newydd.
Mae’r telerau newydd yn cynnwys codiadau i dâl fesul awr, seibiannau di-dâl, gweithio gorfodol ar rai gwyliau banc, a newidiadau i daliadau sifft nos. Bydd y newidiadau hefyd yn rhoi mwy o rym i Asda allu newid oriau gwaith gweithiwr a lleoliad adran yn hawdd. Gallai’r telerau newydd hefyd orfodi gweithwyr i fynd i’r gwaith ar fyr rybudd, y mae llawer yn dadlau y bydd yn amharu’n annheg ar eu hymrwymiadau teulu a gofal.
Gallai’r newidiadau hyn fod yn gyfystyr â gwahaniaethu anuniongyrchol ar sail rhyw o dan Ddeddf Cydraddoldeb 2010 os ydynt yn rhoi cyflogeion benywaidd, y mae angen trefniadau gweithio hyblyg arnynt yn aml oherwydd cyfrifoldebau gofal plant, dan anfantais sylweddol o gymharu â gweithwyr gwrywaidd. Byddai gan Asda amddiffyniad os yw gweithredu’r telerau newydd yn “fodd cymesur o gyflawni nod cyfreithlon”.
Sut gallaf newid telerau ac amodau cyflogaeth cyflogai?
Os nad oes hawl cytundebol i newid telerau cyflogaeth cyflogai, yna fe allech chi naill ai:
a) cael cytundeb penodol i’r telerau newydd gan y cyflogai;
b) gosod y newid heb ganiatâd penodol y cyflogai a dadlau bod ei ymddygiad wedi awgrymu ei fod yn cytuno â'r telerau newydd; neu
c) terfynu contract presennol y cyflogai ac yna cynnig cyflogaeth iddo o dan y telerau newydd.
Byddai Opsiwn A yn helpu i osgoi unrhyw anghydfod gyda'r gweithiwr. Fodd bynnag, os na fydd gweithiwr yn llofnodi cytundeb penodol i'r telerau newydd, yna byddai Opsiwn C yn osgoi'r risgiau a ddaw yn sgil gosod newidiadau unochrog ar gyflogeion. Mae adroddiadau'n awgrymu, os na all Asda gael cytundebau penodol i'r telerau newydd gan ei weithwyr, yna gallant derfynu'r cytundebau presennol ac yna cynnig cyflogaeth o dan y telerau newydd y mae am eu gosod.
Os gall Asda ddadlau bod rheswm busnes da dros y newidiadau hyn, yna fe allent ddiswyddo unrhyw weithwyr na fydd yn cytuno i'r telerau newydd ar y sail eu bod wedi methu â chytuno i newidiadau rhesymol i'w telerau cyflogaeth. Gall gweithwyr Asda wedyn ystyried dod â hawliadau gerbron y Tribiwnlys Cyflogaeth am ddiswyddo annheg ar y sail naill ai nad oedd rheswm teg dros eu diswyddo neu fod Asda wedi methu â dilyn y drefn gywir wrth eu diswyddo.
Syniadau da i gyflogwyr wrth ystyried newidiadau i'w telerau cyflogaeth:
Gwiriwch eich contractau cyflogaeth i weld a oes gennych yr hawl cytundebol i ddiwygio eu telerau;
Mae'n well bod yn agored gyda'ch cyflogeion am y newidiadau rydych am eu gwneud trwy roi gwybod iddynt ac ymgynghori â nhw yn gyntaf;
Sicrhewch fod gennych reswm busnes cadarn dros roi’r newidiadau ar waith er mwyn i chi allu cyfiawnhau eich penderfyniad ac amddiffyn unrhyw hawliadau tribiwnlys cyflogaeth posibl a allai godi.
I siarad ag un o'n harbenigwyr heddiw, cysylltwch â ni ar 02920 829 100 neu drwy ddefnyddio ein ffurflen Cysylltwch â Ni am sgwrs gychwynnol am ddim i weld sut gallwn ni helpu.
