Covid Hir – Ystyriaethau Pwysig i Gyflogwyr
Chwefror 11, 2021
Mae wedi sefydlu bellach y gall symptomau Covid hir amrywio o ran difrifoldeb, o golli blas neu arogl parhaus i broblemau ysgyfaint ac anhawster anadlu. Canfu astudiaeth ddiweddar gan Goleg Brenhinol y Seiciatryddion hefyd fod pobl sydd wedi dioddef symptomau difrifol o Covid-19, yn enwedig y rhai a dreuliodd amser yn yr ysbyty, mewn mwy o berygl o ddatblygu cyflyrau iechyd meddwl sy’n gysylltiedig â thrawma.
O safbwynt cyfraith cyflogaeth, gall namau corfforol neu feddyliol sy’n effeithio’n ddifrifol ar gyflogeion am fwy na 12 mis, neu sy’n debygol o bara mor hir â hynny, gael eu dosbarthu fel anabledd o dan Ddeddf Cydraddoldeb 2010. Mae hyn yn rhoi dyletswydd gyfreithiol ar gyflogwyr i gwneud addasiadau rhesymol i gefnogi’r staff hynny. Hyd yn oed lle na fyddai amod yn gymwys fel anabledd, mae gan gyflogwyr hefyd ddyletswydd gofal cyffredinol i bob un o'u cyflogeion.
Gall symptomau Covid hir olygu bod angen i staff gymryd cyfnodau hir o absenoldeb salwch neu ei chael yn anodd gweithio fel arfer. Efallai y bydd cyflogwyr yn ansicr ynghylch sut i ddelio â hyn o ystyried mai gwybodaeth gyfyngedig sydd ar gael ar hyn o bryd am effeithiau Covid hir a pha mor hir y gallant bara.
Mae rheolaeth briodol o absenoldeb oherwydd salwch a materion perfformiad sy'n deillio o salwch yn bwysig o safbwynt lles gweithwyr ac er budd y cyflogwyr eu hunain, gan y gall atal lefelau absenoldeb oherwydd salwch rhag cynyddu a helpu i gadw staff.
cyfathrebu: Bydd trefnu cyfarfodydd lles rheolaidd yn bwysig wrth reoli absenoldeb neu faterion perfformiad, fel bod gweithwyr yn cael y cyfle i siarad yn blwmp ac yn blaen â’u rheolwr neu AD am eu salwch a’u hadferiad. Mae hyn hefyd yn wir am staff sy'n gweithio gartref ac a allai fod yn llai tebygol o ddatgelu eu bod yn cael trafferth.
Cyngor meddygol: Efallai y bydd angen cyngor meddygol i sefydlu natur cyflwr pob gweithiwr a sut mae hyn yn effeithio ar eu gallu i weithio.
Hyblygrwydd: Dylai cyflogwyr gydnabod bod Covid hir yn fater sy’n dod i’r amlwg ac nid yw’n glir eto sut y gallai gwahanol bobl gael eu heffeithio ganddo’n wahanol. Mae’n bosibl y bydd angen addasiadau i helpu cyflogeion i wella: er enghraifft, caniatáu iddynt weithio llai o oriau wrth iddynt ddychwelyd i’r gwaith yn raddol.
Materion cyfreithiol: Os yw cyflogwr, yn y sefyllfa waethaf bosibl, yn ystyried diswyddo cyflogai nad yw’n gallu dychwelyd i’r gwaith, neu ei roi drwy weithdrefn allu, yna dylid ceisio cyngor cyfreithiol i osgoi’r risg o hawliad gwahaniaethu neu ddiswyddo annheg.