02920 829 100 
Gwerthu Eich Busnes? 5 Awgrym i Ddechrau Negodi
Medi 6, 2021
Er mai anaml y mae trafodaethau cychwynnol yn gyfreithiol-rwym, gallech roi’r gwerthiant mewn perygl o fethu trwodd os byddwch yn ceisio gwneud newidiadau llym i’r telerau craidd yr ydych yn cytuno arnynt o’r cychwyn cyntaf.
Dyma 5 peth sydd wir angen eich sylw ar ddechrau'r broses er mwyn cynyddu'r siawns o werthiant llwyddiannus.
Beth yw'r pris gwerthu? Mae'n debyg bod gennych syniad eisoes am y ffigur gwaelodlin y byddwch yn ei dderbyn. Ond meddyliwch yn ehangach na'r pris gwerthu ei hun. Sut bydd yn cael ei dalu? Ydych chi eisiau'r holl arian parod ar ôl ei gwblhau neu a fydd rhywfaint ohono'n cael ei ohirio, neu'n amodol ar berfformiad y busnes yn y dyfodol? A wnewch chi dderbyn unrhyw gydnabyddiaeth heb fod yn arian parod, megis cyfranddaliadau yn y cwmni caffael a allai eich galluogi i gael gwobrau ychwanegol yn y dyfodol? Os ydych yn cytuno i unrhyw daliad ar sail perfformiad, gwnewch yn siŵr bod hwn wedi’i ddiffinio’n glir ac y gellir ei asesu’n wrthrychol.
Beth fydd yn digwydd i ddyled/rhwymedigaethau'r busnes? Yn amlach na pheidio, mae prynwyr eisiau cymryd eich busnes drosodd yn ddi-ddyled. Felly bydd angen talu unrhyw forgeisi a rhwymedigaethau eraill ar ôl cwblhau. Os oes gan y busnes nifer o asedau ar brydles / hurbwrcas, efallai y byddai’r prynwr yn barod i gymryd y contractau hynny drosodd ar ôl eu cwblhau (er y byddai angen i’r cwmni cyllid gydsynio i hynny fel arfer).
Sut bydd y gwerthiant yn cael ei strwythuro? Gwnewch yn siŵr eich bod yn cael cyngor priodol gan eich cyfrifydd ar sut i strwythuro’r gwerthiant yn y ffordd fwyaf treth-effeithlon i chi. Yn ddelfrydol, dylech weithio gyda'ch cyfrifydd am 12-18 mis cyn y gwerthiant arfaethedig i gael y busnes mewn cyflwr da ac uchafu'r pris gwerthu.
A ydych yn barod i aros ymlaen yn y busnes ar ôl cwblhau? I lawer o fusnesau a reolir gan berchnogion, bydd y prynwr am i'r perchennog aros ymlaen am gyfnod penodol (1 neu 2 flynedd fel arfer) ar ôl ei gwblhau er mwyn sicrhau parhad llyfn i'r busnes. Gall y newid o fod yn berchennog busnes i weithiwr/ymgynghorydd fod yn anodd. Ystyriwch a ydych yn barod i gytuno i’r trefniant hwnnw, ac os felly ar ba delerau.
Beth fyddwch chi'n ei wneud ar ôl y gwerthiant? Os ydych chi'n bwriadu mynd i ymddeoliad ar ôl y gwerthiant, ni fydd hyn yn broblem i chi mewn gwirionedd. Ond i'r rhai nad ydynt ar y cam hwnnw, meddyliwch am eich cynlluniau ar gyfer y dyfodol. Bydd prynwr eich busnes eisiau rhywfaint o gysur na fyddwch chi'n ei sefydlu ar unwaith mewn cystadleuaeth â'r cwmni rydych chi newydd ei werthu. Mae angen cyfyngiadau sy'n effeithio ar eich gallu i ymwneud â busnesau sy'n cystadlu, delio â chwsmeriaid/cleientiaid a hyd yn oed gweithwyr cyflogedig fel amod ar gyfer y rhan fwyaf o werthiannau. Bydd y cyfnod amser ar gyfer y cyfyngiadau hyn yn amrywio, ond fel arfer bydd prynwyr eisiau cymal di-gystadlu am 2 flynedd. Sicrhewch fod y rhain wedi'u geirio'n ofalus i gyd-fynd â'ch bwriadau ar gyfer y dyfodol, neu gallai eich opsiynau gael eu cyfyngu ymhellach ymlaen.
Gall fod yn ddefnyddiol llunio penawdau termau sy'n nodi'r pwyntiau allweddol yr ydych wedi cytuno arnynt, ond mae'n debyg na fyddwch am i'r rhain fod yn gyfreithiol-rwym. Rydym yn argymell cymryd cyngor cyfreithiol wrth roi penawdau’r telerau at ei gilydd, er mwyn osgoi unrhyw amwysedd o ran yr hyn yr ydych wedi ymrwymo iddo a’r hyn nad yw’n rhwymol.
Peidiwch ag anghofio! Gwnewch yn siŵr bod gennych gytundeb peidio â datgelu addas ar waith gyda’ch darpar brynwr cyn rhannu manylion eich busnes – neu hyd yn oed eich bod yn bwriadu gwerthu. Pe bai'r newyddion yn gollwng, gallai hyn achosi pryder diangen ymhlith staff, cwsmeriaid/cleientiaid a chyflenwyr.
I siarad ag un o'n harbenigwyr heddiw, cysylltwch â ni ar 02920 829 100 neu drwy ddefnyddio ein ffurflen Cysylltwch â Ni am sgwrs gychwynnol am ddim i weld sut gallwn ni helpu.
