Yr wythnos waith pedwar diwrnod - a yw'n agosach nag yr oeddem wedi meddwl?
Mawrth 4, 2025
Cynhaliwyd y peilot wythnos waith pedwar diwrnod mwyaf am 6 mis rhwng Mehefin a Rhagfyr 2022. Gweithredodd y 61 o gyflogwyr a gymerodd ran ostyngiad o 20% mewn oriau gwaith heb golli unrhyw gyflog i staff.. Gallwch ddarllen mwy am hyn yma.
Roedd y canlyniadau’n dangos lefelau is o bryder a blinder ar draws y gweithluoedd, tra bod iechyd meddwl a chorfforol wedi gwella gyda 71% o staff yn adrodd lefelau is o orfoledd. Bu gostyngiad sylweddol hefyd yn nifer y staff a adawodd y cwmnïau a gymerodd ran, gan ostwng 57% dros y cyfnod prawf.
Yn ôl y 4 Day Week Foundation, ar ôl i'r treial ddod i ben yn 2023, penderfynodd 56 o'r 61 cwmni a gymerodd ran barhau. Dywedir bellach bod 200 yn fwy o gyflogwyr yn y DU wedi cofrestru ar gyfer wythnos waith barhaol o bedwar diwrnod ar gyfer eu gweithwyr heb golli cyflog. Mae'r cyflogwyr hyn yn rhychwantu ystod o sectorau, o elusennau bach i gwmnïau technoleg mawr.
Beth yw safbwynt Llywodraeth y DU ar hyn?
Mae rhai ASau yn galw ar weinidogion i ystyried wythnos waith pedwar diwrnod ac yn dangos cefnogaeth i welliant i'r Mesur Hawliau Cyflogaeth gyflwynwyd gan yr AS, Peter Dowd.
Mae Dowd wedi honni bod yn rhaid i “fanteision mwy o gynhyrchiant yn yr economi o ganlyniad i dechnoleg newydd fel deallusrwydd artiffisial gael eu trosglwyddo yn ôl i weithwyr mewn mwy o amser hamdden rhydd”. Pe bai’n cael ei fabwysiadu, byddai’r gwelliant yn ymrwymo Llywodraeth y DU i sefydlu corff i ddarparu argymhellion ar sut y gellid trosglwyddo o wythnos waith bum niwrnod i wythnos waith pedwar diwrnod ledled y DU.
Fodd bynnag, mae'r farn yn parhau i fod yn rhanedig ar y syniad ac nid oes unrhyw gynlluniau wedi'u cyhoeddi gan y Llywodraeth ar hyn o hyd.
Beth allai hyn ei olygu i gyflogwyr?
Fel y mae pethau ar hyn o bryd, rydym yn annhebygol o weld yr wythnos waith pedwar diwrnod yn cael ei gwneud yn orfodol yn y dyfodol agos.
Fodd bynnag, ar 6 Ebrill 2024 newidiodd y gyfraith i ganiatáu i bob gweithiwr a gweithiwr yn y DU yr hawl i wneud cais am weithio hyblyg o ddiwrnod cyntaf eu cyflogaeth. Mae nifer y ceisiadau y gall cyflogai eu gwneud hefyd wedi dyblu i ganiatáu 2 gais mewn cyfnod o 12 mis. Gall gweithwyr ddefnyddio'r broses hon i ofyn am newid cytundebol i leihau eu diwrnodau gwaith i bedwar diwrnod.
Mae'n ofynnol i gyflogwyr drafod y cais gyda'r gweithiwr a dim ond am resymau penodol y gallant wrthod.
Beth all cyflogwyr ei wneud nawr?
Os yw eich sefydliad yn ystyried trosglwyddo i wythnos waith pedwar diwrnod, dyma ein hawgrymiadau gorau:
Diddordeb clywed mwy ar y pwnc hwn?
Yn y gynhadledd Dyfodol Gwaith ar 14 Mai 2025, byddwn yn clywed gan Dr David Frayne, ymchwilydd arweiniol ar ddau gynllun peilot cenedlaethol yr wythnos waith pedwar diwrnod. Bydd y gynhadledd, a gynhelir yn ICC Cymru, hefyd yn croesawu nifer o siaradwyr arbenigol eraill ar bynciau pwysig yn ymwneud â Dyfodol Gwaith ac AD, megis AI a niwroamrywiaeth. Darganfod mwy am y gynhadledd yma – tocynnau ar werth nawr.
I siarad ag un o’n harbenigwyr cyfraith cyflogaeth am yr wythnos waith pedwar diwrnod neu unrhyw ymholiadau AD neu gyfraith cyflogaeth eraill, cysylltwch â ni ar 02920 829 100 neu trwy ein ffurflen gyswllt.